Wednesday, 01 November 2017 02:07

Một số tiến bộ về kỹ thuật xạ trị ung thư và ứng dụng trong lâm sàng

Read 28322 times

 

 

 

 

 

 

 

 

Giới thiệu sách

LỜI TỰA

Nhờ sự phát triển của khoa học và công nghệ, thời gian qua đã có rất nhiều kỹ thuật hiện đại để điều trị bệnh ung thư đạt hiệu quả cao và cứu sống được rất nhiều bệnh nhân.

Hiện nay chúng ta có nhiều phương pháp để điều trị bệnh nhân ung thư, như phẫu thuật, hóa chất, xạ trị, liệu pháp trúng đích, điều trị chuyên biệt cho từng bệnh nhân... Tuy nhiên xạ trị vẫn là một trong những phương pháp phổ biến đối với hầu hết các bệnh ung thư...

Có thể nói, xạ trị là một trong những ngành ứng dụng kỹ thuật hạt nhân mạnh mẽ nhất. Các kỹ thuật xạ trị hiện có những tiến bộ vượt bậc và đã giúp cho sự phân bố liều tối ưu tại thể tích bia (khối u) đồng thời giảm đến mức tối thiểu sự nguy hại cho các tổ chức lành liên quan. Từ kỹ thuật phân bố liều theo hai chiều (2-D); ba chiều (3-D) và ba chiều theo hình dạng khối u (3D-CRT) đến xạ trị điều biến liều – IMRT; xạ trị dưới sự hướng dẫn của hình ảnh - IGRT; xạ trị cắt lớp – Tomotherapy; xạ trị IMRT có sử dụng hình ảnh PET/CT để mô phỏng và xạ trị bằng “hạt nặng” (heavy ion) v.v.. đã và đang được ứng dụng một cách rộng rãi tại nhiều nước trên thế giới.

Có thể nói, ngành xạ trị ở Việt nam đang trong giai đoạn phát triển. Việc sử dụng những thiết bị xạ trị cho bệnh nhân ung thư tuy đã được tiến hành trong một thời gian khá dài nhưng với kỹ thuật còn kinh điển và đơn giản.

Cùng với sự gia tăng nhanh chóng số lượng bệnh nhân ung thư hằng năm, nên nhu cầu về các thiết bị xạ trị cho các cơ sở ung bướu ở nước ta cũng không ngừng tăng lên. Ngoài ra, với tốc độ phát triển nhanh chóng của khoa học và công nghệ, nhiều thiết bị xạ trị hiện đại cũng đã có mặt tại Việt Nam. Để đáp ứng sự phát triển đó, tài liệu đề cập đến những kiến thức cơ bản và các thiết bị xạ trị đang được áp dụng là cần thiết cho các bác sỹ chuyên ngành ung bướu, y học hạt nhân, các kỹ sư, cán bộ kỹ thuật, sinh viên...

Vì lý do đó, quyển sách "Một số tiến bộ về kỹ thuật xạ trị ung thư và ứng dụng trong lâm sàng" được ra đời.

Về nội dung, quyển sách đề cập đến những kiến thức cơ bản cũng như chuyên sâu về vật lý trong xạ trị ung thư, về những phát triển của các kỹ thuật hiện đại cùng những trang thiết bị cần thiết để thực hiện những kỹ thuật đó. Tài liệu cũng trình bày những kiến thức về sinh học bức xạ và có thể xem như là cơ sở của việc chỉ định và phân bố liều trong xạ trị. Ngoài ra tài liệu cũng đề cập đến những tiến bộ về kỹ thuật xạ trị và một số ứng dụng trong thực tiễn điều trị cho các bệnh nhân ung thư. Tuy nhiên do dung lượng của cuốn sách, cũng như thời gian để biên tập… nên trong phần ứng dụng lâm sàng chúng tôi mới đề cập tới việc điều trị một số bệnh ung thư được áp dụng kỹ thuật xạ trị IMRT. Những phần ứng dụng khác sẽ được trình bày trong những lần tái bản sau.

Mặc dù các tác giả đã dành nhiều thời gian và tâm huyết để hoàn thành tài liệu này nhưng chắc hẳn vẫn còn không khỏi thiếu sót. Các tác giả cuốn sách rất trân trọng và mong nhận được những đóng góp quý báu của bạn đọc gần, xa để tài liệu được hoàn thiện hơn trong những lần tái bản sau.

                                                                 Hà Nội, tháng 7 năm 2011

 

 

Tóm tắt sách

  MỤC LỤC

 

PHầN I. cơ sở vật lý, sinh học và các thiết bị chủ yếu trong xạ trị ung thư

11

CHƯƠNG 1. tính chất chung của một số loại bức xạ

12

1. Tính chất vật lý của các loại bức xạ

12

2. Tương tác của bức xạ ion hoá với vật chất

12

CHƯƠNG 2. cơ sở vật lí trong xạ trị ung thư

21

1. Giới thiệu

21

2. Đo liều lượng xạ trị từ xa

21

3. Những khái niệm cơ bản về Vật lý xạ trị

22

4. Các vùng thể tích liên quan trong xạ trị

25

CHƯƠNG 3. sinh lý học khối u

29

1. Sinh lý học khối u

29

2. Các mô hình phát triển tăng sinh

29

3. Một số đặc tính của các tế bào ung thư

31

4. Chu kỳ tế bào

33

5. Các thuộc tính phát triển khối u

35

6. Một số khái niệm về sự phát triển khối u

36

7. Các hormon sinh ung thư

41

8. Các hóa chất gây ung thư

42

9. Hệ thống phân loại ung thư

45

10. Những khối u ác tính hệ tạo máu

46

11. Những u Lympho ác tính

46

12. Các đường lan tràn của khối u

47

13. Lan tỏa trực tiếp

47

14. Lan tỏa do di căn

48

15. Các yếu tố chủ thể và điều trị đóng vai trò   như những thay đổi di căn

51

16. Những khía cạnh khác của quá trình di căn

52

CHƯƠNG 4. cơ sở sinh học phóng xạ

53

I. tác dụng sinh học của tia xạ

53

1. Cơ sở sinh học của điều trị tia xạ

53

2. Tương tác của bức xạ ion hoá với cơ thể sống

53

3. Các đặc trưng của quá trình truyền năng lượng của bức xạ cho vật chất.

56

II. cơ sở đáp ứng sinh học phóng xạ tế bào lành và tế bào u

60

1. ý nghĩa

60

2. Cơ chế tiêu diệt tế bào

61

3. Một số mô hình về sinh học phóng xạ

63

4. Khái niệm "4 tái tạo" của sinh học phóng xạ

75

5. Mẫu phương trình tuyến tính bậc hai khi tính đến sự tăng sinh của khối u

78

6. Các mô hình đáp ứng của các tế bào lành và tế bào u

84

7. Khái niệm "4 liều lượng" - 4d (dose) trong xạ trị

98

chương 5. nguyên lý máy gia tốc xạ trị ung thư

101

1. Giới thiệu chung

102

2. Điều khiển năng lượng gia tốc electron

106

3. Nguồn cung cấp sóng cao tần

111

4. Nguyên lý tạo chùm tia electron

119

5. Đầu máy điều trị

128

6. Hệ thống kiểm soát liều lượng

133

7. Kiểm tra kỹ thuật trước điều trị

141

8. Chuẩn hệ thống kiểm soát liều lượng

149

9. Nghiệm thu và kiểm chuẩn máy gia tốc

155

CHƯƠNG 6. quy trình kiểm chuẩn, nghiệm thu kỹ thuật hệ thống máy gia tốc xạ trị

162

Giới thiệu

162

Phương pháp đo liều chùm tia X

163

Đo liều chùm electron

165

Xác định năng lượng chùm electron

166

Kết quả

166

CHƯƠNG 7. một số đặc trưng cơ bản của chùm electron trong máy gia tốc xạ trị

170

I. ứng dụng lâm sàng của các chùm electron

170

1. Các chùm electron năng lượng cao hơn 20 MeV

172

2. Các đặc tính của chùm electron

173

II. Quá trình mất năng lượng của electron

189

1. Sự mất năng lượng do va chạm

190

2. Hao phí năng lượng do bức xạ

191

III. phân bố chùm tia electron trong bệnh nhân

193

IV. HIệU ứNG TáN Xạ NGƯợC

194

1. Tán xạ ngược phụ thuộc năng lượng chùm tia

195

2. Tán xạ ngược phụ thuộc số nguyên tử Z

196

3. Khả năng đâm xuyên của electron tán xạ ngược

196

4. Sự không đồng đều của chu vi cơ thể

197

CHƯƠNG 8. máy mô phỏng xạ trị

199

I. máy mô phỏng (simulator) xạ trị

199

1. Những công việc trước khi tiến hành Simulator

199

2. Tư thế bệnh nhân

199

3. Định vị trường chiếu

201

4. Định hướng chùm tia

201

5. Tạo thông tin, tư liệu định vị trường chiếu xạ

202

6. Các đường chu vi ngoài của bệnh nhân

202

7. Các dụng cụ bù - trừ mô khuyết

202

8. Các khối che chắn thông dụng

203

9. Chụp CT lập kế hoạch điều trị

204

10. Khu trú thể tích bia

205

11. Lập kế hoạch điều trị bằng Computer

205

12. Chụp Simulator kiểm tra

206

13. Thực hiện kế hoạch điều trị

206

II. vai trò của mô phỏng cắt lớp (ct simulator - ct sim) trong lập kế hoạch xạ trị

207

yêu cầu lâm sàng

207

Sự phát triển của kỹ thuật lập kế hoạch xạ trị với sự trợ giúp của CT

208

Đặc trưng kỹ thuật máy CT Sim

210

Một số đặc trưng kỹ thuật

211

Một số khái niệm cơ bản dùng trong quy trình Scanning

214

Tính năng chuyên môn của CT Sim

215

CHƯƠNG 9. Xạ trị áp sát

216

1. Giới thiệu lịch sử

216

2. Một số kỹ thuật điều trị dùng các nguồn Radium

216

3. Các đơn vị và thuật ngữ thường dùng

219

CHƯƠNG 10. sự phát triển của kỹ thuật mới trong xạ trị

225

I. những kỹ thuật mới về phân bố liều xạ trị

225

1. Xạ trị định vị và xạ phẫu định vị (SRS và SRT)

226

2. Kỹ thuật xạ trị điều biến cường độ (hay liều lượng - IMRT)

227

3. Điều trị bằng chùm hạt proton

229

4. Điều trị theo hình thái khối u bằng chùm hạt neutron

230

5. Điều trị bằng chùm nguyên tố Boron bắt neutron (BNCT)

231

6. Điều trị bằng các hạt nặng

232

7. Xạ trị áp sát suất liều cao - HDR

232

8. Xạ trị áp sát theo xung liều lượng - PB

232

9. Xạ trị áp sát với nguồn 252Cf

233

10. Các thiết bị chụp (port) phim điện tử kiểm tra trong điều trị

233

II. một số ứng dụng mới của xạ trị ung thư

234

1. Sự thoái hoá điểm vàng

234

2. Phòng ngừa sự tái co thắt mạch

234

chương 11. sự phát triển của kỹ thuật xạ trị từ 2-d sang 3-d, imrt và những yêu cầu chung

236

1. Giới thiệu

236

2. Xạ trị 3D theo hình dạng khối u (3-D CRT)

237

3. Cơ sở lâm sàng về áp dụng kỹ thuật xạ trị 3-D CRT

240

4. Thực hành lâm sàng kỹ thuật xạ trị 3-D CRT

244

5. Những yêu cầu về huấn luyện, đào tạo cán bộ chuyên môn

254

6. Chương trình kiểm soát và đảm bảo chất lượng xạ trị (QA-QC) cho kỹ thuật 3-D CRT

257

CHƯƠNG 12. xạ trị điều biến liều (intensive modulated radiation therapy- iMrt)

259

1. Giới thiệu

259

2. ứng dụng lâm sàng của kỹ thuật IMRT

260

3. Những yêu cầu quan trọng của kỹ thuật IMRT

262

4. Những yêu cầu áp dụng IMRT trong lâm sàng

264

CHƯƠNG 13. kỹ thuật xạ trị jo - imrt

274

1. Giới thiệu

274

2. IMRT- JO là gì?

274

3. Tối ưu hóa kỹ thuật xạ trị là gì?

278

4. Quy trình thực hiện

278

5. Trang thiết bị cần thiết để triển khai JO-IMRT

279

CHƯƠNG 14. xạ trị bằng hạt nặng

288

1. Nguyên lý của xạ trị hạt nặng

288

2. Cơ sở vật lý xạ trị bằng chùm Proton

290

CHƯƠNG 15. hệ thống chụp cắt lớp bằng positron - pet

300

1. Nguyên lý chụp hình và cấu tạo của máy PET và PET/CT

300

2. Dược chất phóng xạ dùng cho máy PET và PET/CT

311

3. Nguyên lý cơ bản của ghi hình khối u bằng máy PET (Positrron Emision Tomography)

315

4. Vai trò của PET, PET/ CT trong ung thư

318

CHƯƠNG 16. vai trò của pet/ct trong lập kế hoạch xạ trị

319

1. Giới thiệu

319

2. Vai trò của PET/CT

320

3. Hình ảnh PET

323

4. Tác động của hình ảnh PET đối với kết quả điều trị

328

5. Một số ca lâm sàng sử dụng hình ảnh PET/CT mô phỏng xạ trị

330

PHầN II. ứNG DụNG Kỹ THUậT Xạ TRị ĐIềU BIếN LIềU- IMRT TRONG LÂM SàNG

333

Chương 1. UNG THƯ VòM

334

Chương 2. ung thư thanh quản - hạ họng

341

Chương 3. ung thư hốc mũi và xoang cạnh mũi

350

Chương 4. u não

358

Chương 5. ung thư phổi

364

Chương 6. ung thư thực quản

370

Chương 7. u trung thất

375

Chương 8. ung thư vú

380

Chương 9. ung thư trực tràng

386

Chương 10. ung thư tuyến tiền liệt

391


  

Download

 Sách này hiện không có bản download


 

Tem dan Don vi Gen tri lieu 1

logo bach mai 2

Tiêu điểm

Hỗ trợ  

Joomla Templates and Joomla Extensions by ZooTemplate.Com
Hotline: 1900575758 phím 2

Clip

Đối tác chiến lược

chung cư imperia garden

Quảng cáo

Banner

Hình ảnh tiêu biểu

Đối tác chiến lược

chung cư imperia garden

Thống kê

Members : 19035
Content : 1268
Web Links : 3
Content View Hits : 358446